نکتۀ مهم قبل از خواندن نقد فیلم تروی:آنچه ما در نقد فیلم سینمایی تروا برای شما نوشتیم، با استناد بر معتبرترین منابع اسطورهشناسی است. بدون شک محتوای این نقد را در هیچ سایت دیگری نخواهید خواند.برای شناخت اساطیر یونان مهمترین منبع مورد استفاده کتاب ایلیاد اثر هومر است. پس از خواندن این کتاب که درباره جنگ تروا نوشته شده است، برای آنکه نقدی کاملاً تخصصی و علمی برای شما بنویسیم کتابهای شناخت اساطیر یونان اثر گرین، اساطیر یونان اثر ژیران، اساطیر جهان اثر دانی، تمدن یونان و روم اثر دوکولانژ، نمایشنامه هلن اثر اوریپید و نمایشنامه آگاممنون اثر آیسخولوس را بازخوانی و با استفاده از آنها تمام روایتهای اصلی دربارهی جنگ تروی را بررسی کردیم.
آیا میدانستید در فیلم تروی، شما در حقیقت نهتنها شاهد جنگ یونانیان و ترواییان بلکه ناظر جنگ میان خدایان هستید؟ این فیلم جذاب و تماشایی، اتفاقی شگفتانگیز در میان همهی فیلمهای سینمایی ساختهشده دربارهی تاریخ و اساطیر یونان بهشمار میآید. آنچه ما به تماشای آن در فیلم تروی مینشینیم، حکایتی بینظیر و رسا از عشق و افتخار است! تمام عناصر فیلم بهقدری زیبا در کنار هم چیده شدهاند که بدون شک شما را تا انتها مجذوب خود میکنند. در حالی که گمان میکنید جنگ بر سر هلن است اما، در این مقاله از مجله هنری اهل سینما قرار است برای شما دربارهی نماد، نشانه، تقدیر و جنگ خدایانی که از چشم شما پنهان ماندهاند در نقد فیلم تروی صحبت کنیم.
به شما قول میدهیم پس از خواندن این متن تحلیلی نهتنها همهی نشانههای این فیلم دیدنی Troy را میشناسید، بلکه به واسطهی آنچه آموختهاید نگاه تازهای به فیلمهای اساطیری دیگر خواهید داشت.
آنچه در نقد پیشرو میخوانید...
پیش از آغار نقد فیلم سینمایی تروی از شما دعوت میکنیم تیزر این فیلم جذاب و بهیادماندنی را ببینید.
تماشای تیزر فیلم تروی با همۀ کیفیتها
خلاصه فیلم دیدنی تروی؛ خطر اسپویل فیلم
داستان فیلم Troy، دربارهی جنگ بر سر پس گرفتن هلن، ملکه اسپارت، است. هلن دختر زئوس، خدای خدایان، و همسر منلائوس پادشاه اسپارت بود. او با پاریس، شاهزادهی جوان تروایان که برای صلح به یونان آمده است، فرار میکند و به تروا میرود. فیلم سینمایی جذاب تروی، روایتگر نبردی است که 10 سال به طول میانجامد. این فیلم تقابل دو قهرمان یعنی آکلیس (آشیل) ـ مهمترین جنگاور یونان ـ و هکتور ـ برترین شاهزادهی تروی ـ را دربرابر هوسی که باعث شروع جنگ شده است به نمایش میکشد.
جوایز و نامزدیهای فیلم حماسی و اکشن تروی
ـ جایزه بهترین موسیقی فیلم از انجمن موسیقی فیلم و تلویزیون در سال 2005
ـ نامزد دریافت جایزه اسکار بهترین مدیر هنری در سال 2005
ـ نامزد دریافت بهترین فیلم از آکادمی فیلم ژاپن در سال 2005
شخصیتهایی که قرار است در این یادداشت دربارهی آنها صحبت کنیم
زئوس: خدای خدایان، فرزند اورانوس خدای آسمان و گایا ایزدبانوی زمین
پوسایدون:خدای دریاها، فرزند اورانوس و گایا
هادس:خدای جهان مردگان، فرزند دیگر اورانوس و گایا
هرا: ملکه خدایان، ایزدبانوی پیوند زناشویی و حامی خانواده، یکی از ایزدبانوهای زیبایی، خواهر و همسر زئوس
آتنا:الهه خردمندی و نبرد، از ایزدبانوهای زیبایی، دختر زئوس
آفرودیت: الههی عشق و زیبایی است. هنگامی که زئوس علیه پدرش قیام میکند، آلت تناسلی اورانوس را قطع کرده به دریا میاندازد. آفرودیت از کف اطراف اندام اورانوس در دریا متولد میشود.
تتیس:مادر آشیل و از ایزدان دریا که در فیلم سینمایی تروی بهخوبی قدرت پیشگوییاش نشان داده میشود.
پلئوس: پدر آشیل و از قهرمانان برجستهی یونان
آشیل: از مهمترین قهرمانان یونان و رویینتن
آگاممنون: قدرتمندترین شاه یونان و پسر آترئوس که تبار آنان بهخاطر گناه پدرش مورد نفرین قرار میگیرد.
منلائوس: برادر آگاممنون و شاه اسپارت است. او هلن، زیباترین زن جهان، را به همسری گرفت.
هلن:دختر زئوس و زیباترین زن جهان
پریام: پادشاه تروا که همواره مورد حمایت خدایان بود.
هکتور: از محبوبترین قهرمانان یونان و فرزند ارشد پریام است. او فرماندهی سپاه تروا را برعهده داشت.
پاریس:فرزند آخر پریام که پیشگویی شده بود او تروا را به نابودی خواهد کشید.
اودیسئوس: از فرماندهان سپاه یونان و پادشاه سرزمین ایتاک است. او نقشهی ساخت اسب چوبی را، که باعث فتح تروی شد، کشید.
پرومتئوس: تایتانی از نسل دوم خدایان که زئوس خلق انسان را به او سپرد.
داستان فیلم تروی از کجا سرچشمه میگیرد؟
فیلم تروی براساس واقعهای تاریخی که حدود 3220 سال پیش رخ داد ساخته شد. همچنین هومر، شاعر معروف یونان، جنگ تروی را در کتاب معروف خود با نام «ایلیاد» روایت کرده است. درواقع، فیلم تروی اقتباسی از یک جنگ حقیقی میان ترواییان و یونانیان محسوب میشود. آنچه ما قصد داریم با نقد و بررسی فیلم سینمایی تروی در ادامهی این مقاله برای شما روشن کنیم، این خواهد بود که بفهمید علت حقیقی این جنگ چه بوده است و بر سر هریک از شخصیتها و قهرمانان چه میآید!
درحالیکه همهی ما گمان میکنیم جنگ بهخاطر بیخردی و هوسهای پاریس، شاهزاده جوان تروی، رخ میدهد اما ماجرا چیز دیگری است. اگر فیلم تروی با زیرنویس فارسی را ببینید متوجه میشوید که پریام، شاه تروا، بارها تأکید میکند که مقصر تمام این اتفاقات خدایان هستند. برای درک این جمله باید به گذشته برگردیم. سالها پیش میان سه الههی زیبایی ـ آتنا، آفرودیت و هرا ـ بر سر اینکه کدامیک از آنان زیباتر است اختلاف میافتد. آنها تصمیم میگیرند این انتخاب را به انسانی فانی بسپارند. پاریس مسئول میشود و به آفرودیت ـ الههی عشق ـ رأی میدهد!
درنظر داشته باشید که آفرودیت وعدهی ازدواج با هلن، زیباترین زن جهان، را به پاریس داده بود. پس از آن هرا و آتنا جنگی به پا میکنند تا تروی و مردمش نابود شوند. داستان فیلم سینمایی تروی، دقیقاً در همین زمان آغاز میشود. در نقد فیلم تروی شاید بتوانیم کمی خشم خود را بعد از تماشای دوبارهی این فیلم اسطورهای نسبتبه پاریس بهعنوان مقصر و آغازگر جنگ کم کنیم!
آکلیس یا آشیل، از محبوبترین قهرمانان فیلم Troy و یونان باستان است. ما در فیلم شاهد آن هستیم که آشیل به دست پاریس کشته میشود. شاید سؤالی که بعد از تماشای فیلم تروی با دوبله فارسی یا حتی به زبان اصلی ذهن همهی شما را درگیر کرده است این باشد که چرا چنین جنگاور بینظیری به دست جوانکی که هیچچیز از نبرد نمیداند کشته شود؟
پاریس یکبار دیگر ابزار دست خدایان شده و این بار کار، کار آپولون بود! اگر در فیلم سینمایی تروی سکانسی که آشیل، فاتح معبد آپولون، حامی تروا شد را به یاد بیاورید، متوجه میشوید که چرا آپولون از او خشمگین شده بود. آپولون بهدلیل بیاحترامی به تندیس و کاهنانش از آشیل خشمگین میشود؛ به همین دلیل تیر پاریس را دقیقاً به پاشنهی پای آشیل، یعنی تنها نقطهضعف این قهرمان، میزند و به این ترتیب آشیل کشته میشود.
اصطلاح پاشنه آشیل از کجا آمده است؟
این اصطلاح برای شما آشنا نیست؟ بسیاری از علاقهمندان به اساطیر یونان میدانند که تنها نقطهضعف آشیل یا آکلیس پاشنهی پای او بود. احتمالاً بسیاری از شما کنجکاوید تا بدانید اصطلاح پاشنهآشیل در علم زیستشناسی ارتباطی با این قهرمان دارد یا خیر. باید به شما بگویم که بله؛ زردپی آشیل پا نامش برگرفته از ماجرای آکلیس (آشیل) در فیلم هیجانانگیز تروی است. ماجرا به دورانی که آشیل تازه متولد شده بود بازمیگردد. تتیس، مادر آشیل، که ایزدی نامیرا محسوب میشود با پلئوس قهرمان، فرمانده میرمیدونها، ازدواج میکند.
مادر آشیل که از مرگ او هراسان بود، آشیل را به سرای مردگان میبرد. تتیس با رضایت هادس، خدای جهان مردگان، فرزندش را درحالیکه از پاشنه پا گرفته است درون رود استوکس (استیکس) فرو میبرد. آب رود استیکس نیز باعث ایمن شدن تن آشیل از هر آسیب، به جز پاشنهی پا که دست مادر آن را پوشانده بود، میشود. آپولون که از این امر خبر داشت، تیر را به پاشنهی پای او میزند و باعث مرگش میشود.
میرمیدونها در فیلم تروی، سپاهی از مورچههای جنگاور و خستگیناپذیر
شاید به این نکته توجه کرده باشید که بادبان کشتی آشیل طرح و رنگ متفاوتی نسبتبه همهی ناوگان یونانیان دارد. آیا علت آن را میدانید؟ بارها در طول فیلم سینمایی تروی میشنویم که سپاه آشیل را میرمیدونها و کشتی او را به نام بادبان سیاه میشناسند. میرمیدونها، دستهای از مورچهها بودند که به خواست زئوس به مردانی جنگاور و خستگیناپذیر تبدیل شدند. این سپاه بهعنوان هدیهای از سوی زئوس به پدر آشیل، پلئوس، داده شد. ما شاهد آن هستیم که در این جنگ میرمیدونهای شکستناپذیر به خواست پدر آشیل فرماندهی آکلیس را میپذیرند.
بیشک همهی ما از ابتدای فیلم جنگی و حماسی تروی متوجه خردمندی و قدرت سخن گفتن اودیسئوس، یکی از فرماندهان سپاه یونان، شدهایم. درواقع، توانایی خردمندی و قدرت سخن گفتن ادیسئوس هدیهای از سوی زئوس به پادشاه ایتاک بود. درست است که خرد اودیسئوس باعث میشود طرح ساخت اسب چوبی را بدهد، اما این گناه اودیسئوس قطعاً از چشم خدایان حامی تروی دور نمیماند.
اگر تا پایان این مقاله همراه ما باشید، در ادامهی این یادداشت دو نکتهی کلیدی را به شما میگوییم که لازم است از این پس در هنگام تماشای فیلمهای تاریخی بیشتر به آن توجه کنید… .
شخصیت هکتور در فیلم سینمایی تروی؛ نمایندهی صلح بین مردم و رامکنندهی اسبها
به یاد دارید در انتهای فیلم اودیسئوس از هکتور با چه صفتی یاد میکند؟ بله درست است: «هکتور؛ رامکنندهی اسبها» اما چرا این امر اهمیت دارد؟ نکتهای که وعدهاش را داده بودیم اینجاست. ما به شما از بادبان آشیل گفتیم و در این بخش از شما میخواهیم که به بادبان، پرچم و طرح سپر هکتور در فیلم سینمایی جذاب و تاریخی تروی توجه کنید. نمادهایی که بر سپر، پرچم و بادبان هکتور نقش بستهاند در تمام فیلم اهمیت ویژهای دارند. درست مثل همه نمادهای قهرمانان در تمام فیلمهای تاریخی که باید آنها را با دقت بیشتری مورد توجه قرار دهیم.
آنچه ما در فیلم Troy شاهد آن هستیم نقش اسب است! اسب در مفهوم اساطیری نشانهای از صلح و آرامش محسوب میشود. بیشک هکتور نمایندهای برای آرامش از سوی مردمانی صلحطلب بود. حالا متوجه نکته دوم میشوید که چرا اودیسئوس خردمند است؟ او از نماد صلح و پرچم مردم تروی استفاده میکند تا دل آنها را برای بخشش و پذیرش هدیهی مرگبار یونانیان به رحم آورد. اگرچه او فاتح تروی شد، سالها در دریاها سرگردان شد و سرانجام دل پوسایدون، خدای دریا، به رحم آمد و کشتی او را به ساحل ایتاک رساند.
اگر مایلید بیشتر از سرگذشت این شاه خردمند آگاه شوید کافی است کتاب اودیسهی هومر را بخوانید و از آن نهایت لذت را ببرید.
قطعاً تماشای مرگ دو برادر یعنی آگاممنون و منلادوس در فیلم troy برای همه هیجانانگیز بود؛ با این حال میخواهم رازی را به شما بگویم. فیلم سینمایی خوشساخت تروی بهترین روند را طی کرده است تا ششدانگ حواس مخاطب را در تمام لحظات به خود اختصاص دهد و رضایت بینندگان را جلب کند. حتی اگر شما از علاقهمندان به اساطیر یونان باشید و بدانید مرگ دو برادر که در فیلم شاهد آن هستیم تصمیم نویسنده بوده است، باز هم چیزی از لذت تماشای فیلم تروی کم نمیکند. (در واقعیت، آگاممنون و منلائوس پس از سالها سرگردانی در دریا به سرزمین خود بازمیگردند)
جالب است بدانید آگاممنون ـ فرماندهی تمام سپاه یونان ـ و شاه میسن با همه قدرتی که دارد به سنگینترین حالت ممکن تاوان لشکرکشی به تروا را میدهد. پس از بازگشت، همسر آگاممنون او را به انتقام قربانی کردن دخترشان برای پیروزی در جنگ تروی، به قتل میرساند! این عاقبت میتواند کمی ما را دلخوش کند اما آنچه انصاف بهنظر نمیرسد بازگشت خوش و خرم هلن و منلائوس به اسپارت است!
راز اصلی اینجاست؛ درحقیقت رفتن هلن به تروی یک دروغ بزرگ بود! بله دروغ، آن هم از نوع ویرانگرش. اگر این مقاله را از ابتدا خوانده باشید، حتماً میدانید که پیشمقدمهی آنچه در فیلم سینمایی تروی میبینیم چه بوده است و چه کسانی نقشهی جنگ تروا را کشیده بودند! نقشهی اصلی از این قرار است که هرا، ملکه خدایان، از ابرهای آسمان زنی را کاملاً مشابه با هلن بسازد. سپس آتنا، الههی خرد، هلن حقیقی را به معبد پرومتئوس، خالق انسانها، ببرد وآننقدر او را آنجا نگه دارد تا آوازهی بدکاریاش در جهان بپیچد و تمام تروی نابود شود.
همین اتفاق هم میافتد و این دو خدای انتقامگیرنده پیروز میشوند، اما درنهایت زئوس کشتی منلائوس را سوی معبد پرومتئوس میبرد و شاه اسپارت همسر حقیقی و بیگناهش را پس از سالها درمیابد!
فیلم حماسی و جنگی تروی؛ میتوان تقدیر را باشکوه رقم زد
در این مقاله از مجله هنری اهل سینما، برای شما دربارهی نماد، نشانه و تقدیر در نقد فیلم سینمایی تروی صحبت کردیم. بدون شک شما هم با دانلود فیلم تروی و تماشای آن متوجه میشوید که ما تمام مدت در زندگی درگیر دسیسه و بازی خدایان هستیم و هیچکاری از دستمان برنمیآید، مگر اینکه بدانیم تقدیر چه قدرتی دارد! دانستن این امر به ما میآموزد که اگر همسوی سرنوشت قدم برداریم و باعث خشم خدایان نشویم، حتماً پیروز خواهیم شد و نامی ماندگار از خود به یادگار میگذاریم!
اگر مایلید بیشتر از راز خدایان و جهان اساطیری فیلمهای سینمایی سردربیاورید و از نقد و بررسی فیلم سینمایی تروی خوشتان آمد، حتماً به بخش اسطوره و سینما سایت ما سربزنید و همراهمان باشید.
«ناپلئون» آخرین اثر ریدلی اسکات، کارگردان و تهیهکنندۀ انگلستانی است که در ژانر تاریخی حماسی ساخته شد و در نوامبر 2023 برای اولینبار در پاریس به نمایش درآمد. این فیلم بر مبنای زندگینامۀ ناپلئون بناپارت (امپراتور فرانسه) است.
نقد کاملی بود و به مباحث خوبی اشاره شد.
ممنون از این که همراه ما هستید.
باعث خوشحالی ماست رضایتمندی شما
متشکر
مرسی که با اهل سینما در تماسی.
ممنون از همراهی شما 🌺